Προσπελάσεις (Views): 4050
Πακέτο: Α. ΠΟΛΛΕΣ ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ: Περιβαλλοντική Εκπαίδευση στο Δημοτικό Σχολείο

Ενότητα: Έδαφος

Κεφάλαιο: Ταξινόμηση των εδαφικών οργανισμών

Ταξινόμηση των εδαφικών οργανισμών
 
Οι εδαφικοί οργανισμοί ανάλογα με το μέγεθος τους ταξινομούνται σε τρεις κατηγορίες (Πίνακας 3).
α. Μακροπανίδα. Περιλαμβάνει ασπόνδυλους οργανισμούς όπως μεγάλους γεωσκώληκες, καθώς και αρκετά σπονδυλόζωα όπως ασπάλακες, τυφλοπόντικες, λαγούς, κουνέλια, νυφίτσες, φίδια, σαύρες κ.λπ.
β. Μεσοπανίδα. Περιλαμβάνει μια ετερόκλιτη ομάδα ασπόνδυλων οργανισμών μεταξύ των οποίων Νηματώδεις, Αννελίδες και Αρθρόποδα.
γ. Μικροπανίδα και μικροχλωρίδα (εδαφικοί μικροοργανισμοί). Οι μικροοργανισμοί του εδάφους ταξινομούνται σε 5 μεγάλες κατηγορίες: Βακτήρια, Μύκητες, Ακτινομύκητες, Φύκη (Άλγη) και Πρωτόζωα.
 
Πίνακας 3
Η ζωή στο έδαφος
 
Η ποικιλία της ζωής του εδάφους είναι τεράστια και, ενώ οι περισσότερες μορφές της είναι αόρατες στο γυμνό μάτι, οι αριθμοί τους είναι τόσο υπέρογκοι ώστε το συνολικό τους βάρος είναι αξιόλογο. Η διάσπαση, η σήψη και η επακόλουθη ανακύκλωση των χημικών στοιχείων της οργανικής ύλης αποτελούν μια κύρια λειτουργία της ζωής του εδάφους. Χωρίς την αποικοδόμηση οι θρεπτικές ουσίες θα παρέμεναν στα οργανικά υπολείμματα και δεν θα ήταν στη διάθεση των ζωντανών φυτών.
 
 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΠΥΚΝΟΤΗΤΑ
Μ
Ι
Κ
Ρ
Ο
Π
Α
Ν
Ι
Δ
Α
 
-
 
Μ
Ι
Κ
Ρ
Ο
Χ
Λ
Ω
Ρ
Ι
Δ
Α
Βακτήρια: Μονοκύτταρα φυτά.
Μικροσκοπικά. Απαντώνται σε αποικίες που μοιάζουν με συστάδες γύρω από ανεξάρτητους κόκκους του εδάφους.
Είναι συγκεντρωμένα στα ανώτερα στρώματα του εδάφους, όπου το οξυγόνο και η τροφή από τα φυτικά υπολείμματα αφθονούν. Οι ρίζες περιβάλλονται συχνά εξ ολοκλήρου από μια βακτηριδιακή μεμβράνη.
 
 
 

 
Ακτινομύκητες: Μικροσκοπικοί.
Ονομάζονται ακτινομυκητες ή νηματομύκητες.
Μύκητες και μούχλες:
Μικροσκοπικά. Αξιόλογα σε όξινα εδάφη κάτω από δάση ή δασικές περιοχές.
 
 
 
 
 
 
Άλγη: Μικροσκοπικά. Απλά φυτά, που περιέχουν χλωροφύλλη. Επομένως έχουν ανάγκη να ζουν κοντά στην επιφάνεια για το ηλιακό φως που χρειάζονται για τη φωτοσύνθεση.
Πρωτόζωα: Υπάρχουν πάνω από 250 διαφορετικά είδη πρωτόζωων του εδάφους. Μικροσκοπικά. Απαντώνται στα ανώτερα στρώματα του εδάφους όπου αφθονεί η κατάλληλη τροφή και το οξυγόνο.
Καίνε την οργανική ύλη και παράγουν ενέργεια που χρησιμοποιείται για τη μετατροπή των θρεπτικών συστατικών του εδάφους σε μια μορφή προσιτή στα φυτά. Τα αζωτοδεσμευτικά βακτήρια μετατρέπουν το ελεύθερο άζωτο του αέρα σε διαλυτές αζωτούχες ενώσεις (νιτρικά άλατα), για να χρησιμοποιηθούν από τα φυτά. Δηλαδή τα βακτήρια που ζουν ελεύθερα στο έδαφος ή σε φυμάτια προσκολλημένα στις ρίζες διάφορων φυτών, όπως τα όσπρια (π.χ. ο αρακάς), «δεσμεύουν» το άζωτο από τον αέρα στο έδαφος και σχηματίζουν νιτρικά άλατα απαραίτητα για την ανάπτυξη των φυτών.
 
Αποσυνθέτουν οργανικά υπολείμματα, ιδιαίτερα κυτταρίνη, και ανακυκλώνουν στοιχεία.
Επειδή τα περισσότερα βακτήρια του εδάφους δεν ανέχονται τις όξινες συνθήκες, η αποσύνθεση και η σήψη των νεκρών φύλλων στα όξινα εδάφη πραγματοποιούνται συνήθως από μύκητες και μούχλα με τη βοήθεια των εντόμων. Οι ρίζες των δέντρων που καλύπτονται από ένα στρώμα μυκήτων μπορούν να απορροφήσουν περισσότερα θρεπτικά συστατικά.

Απελευθερώνοντας οξυγόνο, τα άλγη του εδάφους συντελούν στον αερισμό του εδάφους. Βοηθούν στη «δέσμευση» του αζώτου.
 
Τα περισσότερα τρέφονται με οργανική και ανόργανη ύλη. Ορισμένα καταναλώνουν άλλα πρωτόζωα, άλγη, βακτήρια.
Πάνω από 25 εκατομμύρια ανά γραμμάριο υγρού επιφανειακού χώματος.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Μέχρι 20 εκατομμύρια ανά γραμμάριο στεγνού χώματος.
 
Μπορεί να υπάρχουν 1 εκατομμύριο μύκητες σε 1 γραμμάριο στεγνού χώματος.
 
 
 
 
 
 
 
Μέχρι 800.000 ανά γραμμάριο χώματος.
 
 
 
Αρκετά εκατομμύρια σε ένα κουταλάκι του γλυκού εύφορο χώμα.
Μ
Ε
Σ
Ο
Π
Α
Ν
Ι
Δ
Α
Νηματώδεις: Αμεταμερείς σκώληκες. ονομάζονται επίσης horse worms. 10.000 είδη γνωστά, τα μισά από τα οποία ζουν ελεύθερα. Τα περισσότερα 0,5-2 χιλ. ορισμένα μέχρι 10 χιλ. Ζουν στο στρώμα της επιφάνειας, κοντά σε ρίζες.
Αννελίδες: Π.χ. γεωσκώληκες από τους οποίους στη Βρετανία υπάρχουν 25 διαφορετικά είδη, που ζουν κυρίως στα 15 πρώτα εκατοστά της επιφάνειας του εδάφους.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Αρθρόποδα: Αρκετές χιλιάδες είδη, π.χ. μυρμήγκια που φτιάχνουν βουναλάκια από χώμα, κολλέμβολα, γρυλλοι, αράχνες, ακάρεα, ισόποδα, διπλόποδα, χειλόποδα, δίπλουρα, παυρόποδα, ψευδοσκορπιοί, δίπτερα.
 
 
Ορισμένα τρέφονται με αποσυντιθέμενη οργανική ύλη, άλλα τρέφονται με γεωσκώληκες, νηματόζωα, πρωτόζωα και βακτήρια.
 
 
 
Καταπίνουν χώμα. Ρουφάνε χώμα, κοπριά, κομματάκια φυτών, σπόρους, προνύμφες εντόμων (νεκρές και ζωντανές), μικροσκοπικά ζώα. Τα διασπούν και αποβάλλουν τα υπολείμματα ως περιττώματα. Αυτά τα περιττώματα έχουν υψηλό ποσοστό θρεπτικών συστατικών. Η διάνοιξη υπόγειων στοών υποβοηθά τον αερισμό του εδάφους, την αποστράγγιση και την ανάπτυξη των φυτών προς τα κάτω. Βελτιώνει τη δομή του εδάφους: το βαρύ χώμα αποκτά μια πιο ανοιχτή διάρθρωση, στο ελαφρύ χώμα οι κόκκοι και τα συσσωματώματα είναι βέβαιο ότι θα γίνουν πιο σταθερά.
Πολλά συγκεντρώνονται σε πυκνές ομάδες στα νεκρά φύλλα του δάσους, καταπίνοντας και χωνεύοντας μερικώς κομματάκια φύλλων, μετατρέποντας τα έτσι σε μια μορφή που μπορεί να αποσυντεθεί από τους μύκητες του εδάφους και τα βακτήρια. Συμβάλλουν επίσης στο πορώδες, την αποστράγγιση, το ανακάτεμα και τον αερισμό του χώματος σκάβοντας υπόγειες στοές.
Μέχρι 100 δισεκατομμύρια σε ένα εκτάριο οργωμένης γης (50 ανά γραμμάριο στεγνού χώματος).
 
 

 
Μέχρι 2,5 εκατομμύρια ανά εκτάριο επιφανειακού χώματος αν βρίσκεται σε καλοκοπρισμένη γεωργική γη.
ΜΑ
ΚΡΟ
ΠΑ
ΝΙ
ΔΑ
Ασπόνδυλοι  οργανισμοί: π.χ. γεωσκώληκες.
Θηλαστικά: Πχασπάλακες, αλεπούδες, ασβοί.
Τα μεγάλα ζώα αφθονούν στο έδαφος.
Συμβάλλουν στην ανάδευση, το ανακάτεμα και την κατεργασία του χώματος. Προσθέτουν οργανική ύλη με τη μορφή της κοπριάς.
 
Πηγή: WWF 1984.
 
my girlfriend cheated on me with my best friend link why do men cheat on their girlfriends